Marcin Szakiewicz

radca prawny

Specjalizuję się w dochodzeniu świadczeń za szkody na osobach, swoją wiedzą dzielę się przez bloga, którego czytasz.
[Więcej >>>]

Adriana Łaszewska

radca prawny

Doradzam w sprawach dotyczących odpowiedzialności odszkodowawczej, w tym za wypadki w rolnictwie.
[Więcej >>>]

Zgłoś sprawę

Przyczynienie się do szkody

Adriana Łaszewska07 sierpnia 2019Komentarze (0)

W poprzednim wpisie mec. Szakiewicz omówił bardzo ciekawy przypadek dotyczący szkody wyrządzonej podczas próby poskromienia byka. Poruszono w nim kwestię wpływu przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody na wysokość świadczenia odszkodowawczego.

W tej materii całkiem niedawno, bo 11 kwietnia 2019 r., wypowiedział się Sąd Najwyższy. Po rozpoznaniu zagadnienia prawnego:

Czy w sytuacji, w której sąd obniża kwotę dochodzonego przez powoda zadośćuczynienia, uznając, że poszkodowany przyczynił się do wyrządzonej mu szkody, obniżenie to następuje w stosunku do kwoty żądanej przez powoda, czy też w stosunku do sumy, którą sąd uznaje za odpowiednią w rozumieniu art. 446 § 4 k.c., chociaż suma ta jest wyższa niż żądana w pozwie?

podjął następującą uchwałę (III CZP 105/18):

Sąd, podzielając zarzut przyczynienia się poszkodowanego do powstania szkody, odnosi się do żądania pozwu i odpowiednio zmniejsza zasądzone zadośćuczynienie, obowiązany jest jednak uwzględnić ograniczenie roszczenia z tej przyczyny, wskazane w podstawie faktycznej powództwa.

Powyższa uchwała jest niezwykle ważna we wszystkich sprawach odszkodowawczych, w których poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody. Nie sporządzono jeszcze jej pisemnego uzasadnienia, dlatego w oczekiwaniu na nie i chcąc nieco przybliżyć istotę powyżej uchwały, poniżej omówię postanowienie Sądu Apelacyjnego w Warszawie z 25 października 2018 r. w sprawie V ACa 1364/17, w którym zostało sformułowane przytoczone zagadnienie prawne.

W tej sprawie sąd pierwszej instancji zasądził od zakładu ubezpieczeń na rzecz poszkodowanych kwoty po 100.000 zł tytułem zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w związku ze śmiercią dziecka i brata poszkodowanych, która nastąpiła na skutek potrącenia na przejściu dla pieszych. Każdy z poszkodowanych domagał się zasadzenia 100.000 zł.

Sąd pierwszej instancji uznał, iż dla doznanej krzywdy odpowiednie sumy tytułem zadośćuczynienia stanowić będą kwoty: po 150.000 zł dla każdego z rodziców oraz kwota 120.000 zł na rzecz brata. Mając jednak na uwadze, iż zmarły przyczynił się do powstania szkody w 10%, sąd stosunkowo obniżył te świadczenia.

Co istotne, obniżenie świadczenia zostało dokonane w odniesieniu do kwot uznanych przez sąd za odpowiednie, nie zaś kwot wskazanych w pozwie, które były niższe. Tej właśnie kwestii dotyczyła wątpliwość Sądu Apelacyjnego – w kontekście brzmienia art. 446 § 4 k.c., zgodnie z którym to sąd ustala odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia, do przepisów procedury cywilnej, zakazującej sądowi orzekanie ponad żądanie (art. 321 K.p.c.).

Sąd Apelacyjny zarysował występujące w orzecznictwie dwa przeciwstawne sposoby rozstrzygnięcia tej kwestii. Pierwszy, nakazujący dokonywanie obniżenia świadczenia od sumy uznanej przez sąd za odpowiednie zadośćuczynienie, drugi – nakazujący odnoszenie się do kwoty wskazanej w pozwie.

Jak wynika z przytoczonej na wstępie uchwały, Sąd Najwyższy przychylił się do drugiego zapatrywania. Podkreślił jednak, iż sąd, zasądzając odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia, musi uwzględnić ograniczenie roszczenia dokonane z tej przyczyny, wskazane w podstawie faktycznej powództwa.

Powyższe oznacza, iż w sytuacji, gdy przed wszczęciem postępowania sądowego istnieje możliwość obiektywnego stwierdzenia, iż poszkodowany przyczynił się do powstania szkody i z uwagi na to w pozwie żąda on odpowiednio niższej kwoty zadośćuczynienia, w uzasadnieniu pozwu powinien wprost wskazać, iż żądanie uwzględnia instytucję przyczynienia się do powstania szkody. W przeciwnym wypadku, mimo ograniczenia kwoty zadośćuczynienia przez poszkodowanego, sąd będzie mógł tego dokonać ponownie.

Wskazana uchwała z pewnością będzie miała duży wpływ na praktykę orzeczniczą w sprawach o zadośćuczynienie i dlatego powrócę do niej niezwłocznie po opublikowaniu jej uzasadnienia.

Jeżeli chcesz skorzystać z pomocy prawnej, zapraszamy Cię do kontaktu:

tel.: +48 662 662 537e-mail: kancelaria@szakiewicz.pl, adriana.laszewska@radcowie.biz

{ 0 komentarze… dodaj teraz swój }

Dodaj komentarz

Wyrażając swoją opinię w powyższym formularzu wyrażasz zgodę na przetwarzanie przez Kancelaria Radcy Prawnego Marcin Szakiewicz Twoich danych osobowych w celach ekspozycji treści komentarza zgodnie z zasadami ochrony danych osobowych wyrażonymi w Polityce Prywatności

Administratorem danych osobowych jest Kancelaria Radcy Prawnego Marcin Szakiewicz z siedzibą w Elblągu.

Kontakt z Administratorem jest możliwy pod adresem kancelaria@szakiewicz.pl.

Pozostałe informacje dotyczące ochrony Twoich danych osobowych w tym w szczególności prawo dostępu, aktualizacji tych danych, ograniczenia przetwarzania, przenoszenia danych oraz wniesienia sprzeciwu na dalsze ich przetwarzanie znajdują się w tutejszej Polityce Prywatności. W sprawach spornych przysługuje Tobie prawo wniesienia skargi do Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych.

Poprzedni wpis:

Następny wpis: